|
آموزش جغرافیا
|
||
|
ناصر احمدیان کارشناس ارشد جغرافیا |
براي اثبات کروي بودن زمين، دلايل زيادي ارائه شده است که پاره اي از آن ها عبارتند از:
1- عکس ها و تصاويري که به وسيله موشک ها، اقمار مصنوعي و سفاين مصنوعي گرفته شده، کرويت آن را بخوبي نشان مي دهد.
2- کليه سيارات کروي شکل مي باشندو زمين نيز يکي از سيارات است.
3- در موقع خسوف که زمين بين ماه و خورشيد قرار مي گيرد، سايه زمين بر روي ماه ، تصويري کروي دارد.
4- اگر زمين مسطح مي بود، موقعي که کشتي به سمت ساحل مي آمد، کليه قسمت هاي آن همزمان قابل رؤيت بود ولي رؤيت قسمت هاي مختلف کشتي و نيز ناپديد شدن تدريجي آن به هنگام دور شدن کشتي از ساحل به علت کرويت زمين است.
5- در روي سطح اجسام کروي از هر نقطه که به خط مستقيم حرکت کنيم، پس از مدتي دوباره به همان نقطه خواهيم رسيد، ماژلان مسافرت تاريخي خود را از مصب رودخانه «گوادالکوئيوير» در غرب اسپانيا آغاز کردو در27 نوامبر 1520 از جنوب آمريکاي گذشت و وترد اقيانوس آرام شد و با بهره گيري از سرعت هاي جريان هاي دريايي در سال 1521 به جزيره ماريان در فيليپين رسيد. ماژلان در فيليپين کشته مي شود ولي همراهان او به کمک «سباستين دوکانو» راه را ادلمه مي دهندو سرانجام در سال 1522 به اسپانيا باز مي گردند.
6- با تغيير افق توسط ناظر، تعداد ستارگاني که رؤيت مي شوند، تغيير مي کند اين تغيير فقط در اشکال کروي امکان پذير است.
7- طلوع و غروب خورشيد در نقاط شرقي زمين زودتر از نقاط غربي آن است. اگر زمين کروي نبود مي بايد در يک لحظه تمام سطح روشن و در يک لحظه تاريک مي شد.
8- تغيير ديد ناظر بر حسب تغيير ارتفاع : هر چه ارتفاع زيادتر شود شعاع ديد افزايش مي يابد، مسافت ديد افق بر حسب ارتفاع نقطه ديد، بتدريج افزايش مي يابد. ذکر اين نکته ضروري است که در آغاز به علت پايين بودن افق با ازدياد ارتفاع مسافت ديد افق به سرعت افزايش مي يابد، ولي بتدريج با افزليش ارتفاع از سرعت افزايش افق کاسته مي شود. به عنوان مثال، مسافت ديد افق در مسافت 1 متري حدود 5/3 کيلومتر در ارتفاع 1000 متري ، 113 کيلومتر و در10000 متري حدود 356 کيلومتر است. به عبارت ديگر اختلاف ديد در 1000 متر دوم 19 کيلومتر است.
9- آزمايش بدفوردلول : اگر در يک تنگه که سطح اب کاملا آرام است سه ميله در يک امتداد و به فاصله تقريبي 1609 متر از يکديگر نصب شود و بعد با دوربين نقشه برداري به آن نگاه شود، نشاهده مي شود که راس ميله ها در يک امتداد نبوده و ميله دوم به اندازه 15 /20 سانتيمتر بالاتر از راس دو مياه ديگر است. اين اختلاف ارتفاع به علت آن است که سطح مورد آزمايش کروي است. مسلما با توجه به اين اختلاف ارتفاع مي توانيم شعاع و ابعاد زمين را محاسبه کنيم.
نتايج جغرافيايي کرويت زمين
1- پرتو هاي خورشيد به تمام قسمت هاي زمين يکسان نمي تابد زيرا هر چه از خط المرکزين خورشيد و زمين دور شويم پرتو هاي آن مايل تر تابيده، در نتيجه اثر نور و حرارت خورشيد کمتر مي شود.
2- با تغيير افق وضع آسمان براي بيننده فرق مي کند.
3- جهت تابش خورشيد در دو نيمکره شمالي و جنوبي فرق مي کند بدين ترتيب که در نيمکره شمالي در تالاي مدار راس السرطان آفتاب در جنوب قرار مي گيرد در صورتي که در نيمکره جنوبي در زير مدار راس الجدي خورشيد در شمال قرار مي گيرد.
منبع:http://iranelmi.blogfa.com/post-34.aspx
|
|